Pica bij katten: waarom eet jouw kat vreemde dingen?

Wat is pica bij katten?

Pica betekent het eten van niet-eetbare dingen. Nou zal elke kat weleens knagen op iets oneetbaars, zeker als ze jong zijn. Maar systematisch kauwen of niet eetbare zaken opeten is een andere zaak.

Bij katten zie je dit regelmatig terug als:

kauwen op plastic zakken
kauwen of eten van stof (wol, dekens, kleding)
knabbelen aan schuim of rubber
soms zelfs aarde eten

Dit gedrag wordt ook wel “abnormaal repetitief gedrag” genoemd — gedrag dat een kat herhaaldelijk en dwangmatig uitvoert.

Soms is dit gedrag normaal!

Bij jonge kittens kan het gebeuren dat ze tijdens het spelen iets inslikken. Denk aan:

een touwtje
een speeltje
iets dat beweegt en interessant lijkt

Dit is normaal exploratief gedrag — hetzelfde wat je ziet bij jonge kinderen. Ze onderzoeken van alles met hun mond en per ongeluk slikken ze het door.

Normaal gesproken verdwijnt dit gedrag als het kitten volwassen wordt

Natuurlijk kan dit ook problemen geven, objecten kunnen vastlopen in het maagdarmkanaal en een verstopping geven en operatief ingrijpen noodzakelijk maken.

Als eigenaar is het dus zaak om in de kittenperiode goed op te letten en ‘risico objecten’ buiten bereik van het kitten houden, net zoals je zou doen met jonge kinderen.

Hoe zit dat met volwassen katten?

Maar bij volwassen katten is het meestal een ander verhaal.

Als jouw kat gericht op zoek gaat naar bepaalde materialen en die blijft eten, is dat géén normaal gedrag meer. Vaak is hiervoor een medische reden:

Uit een recent onderzoek blijkt dat katten die niet-eetbare dingen eten, vaak onderliggende maag- of darmproblemen hebben.

In een studie waarbij dieren met een vreemd voorwerp in hun maag werden onderzocht:

had 100% van de katten (en honden) met biopsie tekenen van chronische darmziekte
had ongeveer 66% al eerdere maag-darmklachten

Waarom zou een kat plastic eten als hij maag darm problemen heeft?

Het klinkt gek. Waarom zou je kat plastic gaan eten als hij maag/darmklachten heeft?

Dat komt omdat katten met chronische darmproblemen zich vaak misselijk voelen of ongemak ervaren en het kauwen of eten van vreemde dingen is een manier om dat gevoel te verlichten en/of tijdelijke afleiding geven.

Er kan een vicieuze cirkel ontstaan waarbij de kat leert dat dit gedrag “helpt” — en het dus blijft herhalen.

Andere mogelijke oorzaken

Hoewel darmproblemen vaak een grote rol spelen, kunnen er nog andere redenen zijn, zoals

Parasieten of infecties
Stress of verveling of frustratie
Aangeleerd gedrag

Maar aan lichamelijke oorzaken wordt vaak niet gedacht.

Wanneer moet je je zorgen maken?

Zie je een van deze signalen bij je kat dan moet je je zorgen maken:

je kat eet regelmatig niet-eetbare dingen
hij zoekt actief naar specifieke materialen (zoals plastic of stof)
het gedrag wordt erger of is obsessief
hij heeft ook klachten zoals:
- (af en toe) braken (ook haarballen)
- (af en toe) diarree
- verminderde eetlust of juist overmatige eetlust
- gewichtsverlies

In dat geval is het belangrijk om verder te kijken dan alleen gedrag.

Wat kun je doen als katteneigenaar?

1. Ga naar je dierenarts

Bespreek het gedrag serieus en vraag specifiek naar:

maag- en darmproblemen (zorg dat je informatie hebt over eten, drinken, poepen en plassen)
mogelijke testen of vervolgonderzoek (gastro-intestinaal profiel, vit B12/foliumzuur)

Soms zijn aanvullende onderzoeken nodig, zoals:

ontlastingsonderzoek
dieetproeven
in sommige gevallen biopsieën

2. Pas de omgeving aan

Voorkom dat je kat toegang heeft tot mogelijk gevaarlijke dingen:

ruim plastic en elastiekjes op
kies veilige speeltjes
vermijd materialen waar je kat op gefixeerd is

3. Kijk naar voeding

Soms kan een speciaal dieet helpen, zoals:

hypoallergene voeding
licht verteerbare gastro intestinale voeding
doe dit altijd in overleg met je dierenarts, de ene voeding is de andere niet en ook elke kat heeft unieke behoeftes

4. Voorkom gedragsmatige pica

Zorg dat je kat gedragsmatig niets tekort komt door onderstaande maatregelen:

verrijking bieden (speelgoed, jachtspelletjes)
stress verminderen
frustratie voorkomen
eventueel gedragstherapie overwegen

Waarom dit zo belangrijk is

Katten die dit gedrag blijven vertonen, lopen risico op:

verstoppingen
operaties door ingeslikte vreemde voorwerpen
herhaalde dierenartsbezoeken

En in ernstige gevallen kan dit zelfs levensbedreigend worden.

Door de onderliggende oorzaak aan te pakken, voorkom je dat het probleem blijft terugkomen.

Conclusie

Als jouw kat vreemde dingen eet, is dat geen “rare gewoonte” om te negeren.

Het kan een belangrijk signaal zijn dat er iets mis is in het lichaam — vooral in de darmen.

Door op tijd in te grijpen en zowel medisch als gedragsmatig te kijken, kun je je kat echt helpen.

Perez, J., Ford, S. and Lynch, H., 2025. Pica as a clinical sign of a chronic enteropathy in dogs and cats. Journal of the American Veterinary Medical Association, 1(aop), pp.1-6.